رایج‌ترین باور درباره سیزده‌بدر اشتباه‌ترین است

به گزارش آوای محمودآباد به نقل ازخبرگزاری فارس چهارمحال‌ و بختیاری| سیزدهم فروردین، که به روز سیزده‌بدر معروف است، یکی از روزهای مهم و پر معنا در فرهنگ ایرانی به شمار می‌رود. این روز در حقیقت از جمله روزهایی است که در طول تاریخ روایت‌ها و باورهای زیادی در مورد آن شکل گرفته، اما جالب […]

به گزارش آوای محمودآباد به نقل ازخبرگزاری فارس چهارمحال‌ و بختیاری| سیزدهم فروردین، که به روز سیزده‌بدر معروف است، یکی از روزهای مهم و پر معنا در فرهنگ ایرانی به شمار می‌رود. این روز در حقیقت از جمله روزهایی است که در طول تاریخ روایت‌ها و باورهای زیادی در مورد آن شکل گرفته، اما جالب آن است که متداول‌ترین و رایج‌ترین تفسیری که در مورد این روز وجود دارد، اشتباه‌ترین آن‌هاست. بسیاری از مردم معتقدند که سیزدهمین روز از نوروز به عنوان روزی نحس و بدیمن شناخته می‌شود. در حالی که این تفسیر، با تاریخ و فرهنگ ایرانی هم‌خوانی ندارد. در واقع، سیزده‌بدر در اصل یک روز فرخنده و مقدس در نزد ایرانیان باستان بوده است.بر اساس روایت‌های تاریخی، ایرانیان باستان در آغاز سال نو پس از دوازده روز جشن و سرور که هرکدام به یاد یک ماه از سال برگزار می‌شد، روز سیزدهم نوروز را به‌عنوان روزی خوش‌یُمن در نظر می‌گرفتند. در این روز، مردم به دشت‌ها، باغ‌ها و فضاهای طبیعی می‌رفتند تا از زیبایی‌های طبیعت بهره برده و شادی خود را در کنار هم به اشتراک بگذارند. این اقدام در حقیقت به منزله پایان رسمی جشن‌های نوروزی و آغاز زندگی جدید در سال نو بود.
داستان نحسی عدد ۱۳در مورد عدد سیزده و خرافاتی که پیرامون آن وجود دارد، باید اشاره کرد که در فرهنگ ایرانی هیچ‌گاه روزهای سال به عنوان روزهای «نحس» یا «بد یمن» شناخته نمی‌شدند. تمامی روزهای سال در تقویم ایرانی با نام‌هایی زیبا و مرتبط با طبیعت و آیین‌های کهن مرتبط بوده‌اند. روز سیزدهم هر ماه خورشیدی در تقویم ایرانی به نام «تیر روز» شناخته می‌شود که با ستاره تیشتر، نماد باران، پیوند دارد. ایرانیان از دیرباز این روز را خوش‌یمن دانسته و جشن‌های تیرگان را در این روز برگزار می‌کردند.جالب است که در متون کهن فارسی یا نوشته‌های بزرگان تاریخ ایران، هیچ‌گاه از روز سیزده به عنوان روزی بد یا شوم یاد نشده است. برعکس، در اکثر نوشته‌ها از این روز به عنوان روزی فرخنده و مبارک یاد شده است. بنابراین، باید توجه داشت که تفکر «نحسی سیزده» بیشتر به باورهای خرافی و افسانه‌های غیرمستند مربوط می‌شود.
سیزده به در و سنت‌های اصیل ایرانیواژه “سیزده‌بدر” که به معنای “در کردن نحسی سیزده” شناخته شده است، در حقیقت دارای معنای دیگری است. در واقع، «در» به معنی «دشت» یا «صحرا» است و واژه «بدر» به معنی «به سوی» یا «سوی» می‌باشد. بنابراین، عبارت «سیزده به در» به معنای “سیزدهمین روز به سوی دشت و صحرا رفتن” است، که این جمله به طور غیرمستقیم به بیرون رفتن به طبیعت و لذت بردن از زیبایی‌های آن اشاره دارد.آیین‌های سیزده‌بدر در طول تاریخ، به تدریج به بخشی از سنت‌های ایرانی تبدیل شده‌اند. از جمله این آیین‌ها می‌توان به گره زدن سبزه، سپردن سبزه به رودخانه، خوردن کاهو و سکنجبین و پختن آش رشته اشاره کرد. در کنار این‌ها، مردم از انواع بازی‌های سنتی مثل «هفت سنگ» و «یک قل دو قل» نیز لذت می‌بردند. به علاوه، در برخی مناطق، رسم‌هایی مانند مهره انداختن در کوزه یا جمع شدن خانواده‌ها برای پختن غذاهایی خاص مثل «کوفته» نیز مرسوم بود. این سنت‌ها در هر منطقه با تفاوت‌هایی جزئی برگزار می‌شد، اما در همه جا هدف اصلی جشن گرفتن و احترام به طبیعت بود.
ما و احترام به طبیعت اما نکته‌ای که باید در این روز به آن توجه ویژه داشته باشیم، حفاظت از محیط زیست است. روز سیزده‌بدر باید روزی برای لذت بردن از طبیعت و پاکیزگی آن باشد، نه تخریب و آسیب به آن. متأسفانه، هر ساله در این روز شاهد رها کردن زباله‌ها در طبیعت، شکستن شاخه‌های درختان و حتی شکار حیوانات هستیم. برای حفظ زیبایی‌های طبیعت، باید از این اقدامات خودداری کنیم و در عوض، در حفظ آن تلاش کنیم. این روز فرصتی است برای یادآوری این که حفاظت از محیط زیست بر عهده همه ماست.یکی از اتفاقات جدیدی که در سال‌های اخیر به سیزده‌بدر افزوده شده، رها کردن ماهی قرمز در رودخانه‌ها و جویبارهاست. اگرچه این عمل با نیت خوبی انجام می‌شود، اما باید بدانیم که ماهی‌ها ممکن است در محیط‌های طبیعی که به آن‌ها منتقل می‌شوند، نتوانند زندگی کنند و این کار می‌تواند به اکوسیستم آسیب بزند؛ بنابراین، بهتر است ماهی‌ها را به‌جای رهاکردن در طبیعت، به مراکز بازیافت و یا به حوضچه‌های بسته منتقل کنیم.
در نهایت، روز سیزده‌بدر باید فرصتی برای شادی و لذت بردن از طبیعت باشد، اما در عین حال باید همگان به اصول حفاظت از محیط زیست توجه ویژه‌ای داشته باشند. از جمع‌آوری زباله‌ها گرفته تا جلوگیری از شکار حیوانات و صید غیرمجاز، همه ما مسئولیم که این روز را به شکلی برگزار کنیم که نه تنها خودمان از آن لذت ببریم، بلکه طبیعت و محیط زیست نیز آسیبی نبیند. بنابراین، این روز را با مسئولیت‌پذیری بیشتر و احترام به طبیعت گرامی داریم و از آن به عنوان فرصتی برای حفظ و نگهداری محیط زیست استفاده می‌کنیم.